Αρχική ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ «Τον Γρηγόριο Ξενόπουλο τον τράβηξε η τέχνη του συγγραφέα που την συστηματοποίησε...

«Τον Γρηγόριο Ξενόπουλο τον τράβηξε η τέχνη του συγγραφέα που την συστηματοποίησε σε τέτοιο βαθμό, ώστε ν’ αποζεί λόγιος, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, αποκλειστικά με την πέννα του»

480
0
Σ

Σαν σήμερα, στις 9 Δεκεμβρίου 1867, πριν 150 χρόνια, γεννιέται στην Κωνσταντινούπολη ο Ζακυνθινός ο Γρηγόριος Ξενόπουλος, «πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας και κριτικός, που συνέβαλε αποφασιστικά στην ανανέωση της νεοελληνικής λογοτεχνίας και του θεάτρου στις αρχές του 20ου αιώνα και ακαδημαϊκός», γράφει στο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΕΚΔΟΤΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ ο θεατρολόγος Δημήτρης Σπάθης.

Εξαιρετική η κριτική για τον αψεγάδιαστο τεχνίτη της γραφής από τον ιστορικό και κριτικό της νεοελληνικής λογοτεχνίας Κώστα Θρακιώτη στη «ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ»(εκδόσεις ΔΙΦΡΟΣ).

Ο Γρηγόριος Ξενόπουλος άσκησε και τη δημοσιογραφία με μεγάλη επιτυχία και για 52 συναπτά χρόνια, από το 1896 μέχρι το 1948, ήταν ο αρχισυντάκτης του θρυλικού περιοδικού «Η Διάπλασις των Παίδων», που είχε γαλουχήσει τα ελληνόπουλα για οχτώ δεκαετίες από το 1879 έως το 1948!

Στα «Άπαντά» του ο Γρηγόριος Ξενόπουλος γράφει για τα καθήκοντά του στη «ΔΙΑΠΛΑΣΙ ΤΩΝ ΠΑΙΔΩΝ»:

«… ήταν τόσο πολλή η εργασία, ώστε πήγαινα πρωί κι απόγευμα.

»… έπρεπε να γράφω όλο το φυλλάδιο-οχτασέλιδο εβδομαδιαίο…

»Διάβαζα κι απαντούσα στα γράμματα των παιδιών, αφού ο Παπαδόπουλος με το λογιστή του τα είχ’ εκτελέσει. Διόρθωνα και συναρμολογούσα τις Ασκήσεις, που έστελναν επίσης τα παιδιά, και διάλεγα τα Παιδικά Πνεύματα. Έτσι τα έκανα όλα.
»Είχα μάθει ακόμα να εγγράφω και συνδρομητές-Μητρώο, Δελτίο κλπ μια πολύπλοκη εργασία-κι αργότερα, το δυσκολότερο απ’ όλα, να κάνω και τη σελίδωση: να μετρώ δηλαδή τα στοιχειοθετημένα κομμάτια, να λογαριάζω από πού θ’ άρχιζε και που θα τελείωνε το καθένα, να μετρώ τα κλισέ, για να ξέρω πόσες αράδες θα ‘πιανε το καθένα, να συμπληρώνω τα κενά, να εφευρίσκω… τεχνάσματα, όταν ένα κομμάτι άρχιζε στη σελίδα πολύ χαμηλά-πιο κάτω από τη μέση δεν έκανε-και να ζωγραφίζω το αρχιτεκτονικό σχέδιο κάθε σελίδας, με τις εικόνες της στην ακριβή τους θέση, προσδιοριζόμενη με τις αράδες που έπρεπε να ‘χει από πάνω ή από κάτω!

»Πρέπει να σημειώσετε, πως η «Η Διάπλασις των Παίδων», αφότου φάνηκε ως σήμερα, είναι πρότυπο τυπογραφικής σύνθεσης. Σ΄ όποιο τυπογραφείο κι αν τυπώθηκε-μικρό ή μεγάλο, φτωχό ή πλούσιο-βγήκε πάντα το ίδιο ευπρόσωπη, κομψή, άνετη, αλλά συγχρόνως και πυκνοτυπωμένη, ώστε πουθενά να μη μένει κενό, κι οι οχτώ της τρίστηλες σελίδες να χωρούν όσο το δυνατό περισσότερη ύλη.

»Το κυριολεχτικά «σωτήριο» έτος ήταν το 1896. Ο νέος της αρχισυντάκτης, πάντα με την οδηγία και τη βοήθεια του Παπαδόπουλου, ανακαίνισε τη «διάπλασι», που έβγαινε ήδη 17 χρόνια κι είχε μπει στη Β’ περίοδο της. Από τότε έγιναν σπουδαιότατες καινοτομίες: οι «Κυριακές της Διαπλάσεως», τα  «Μικρά Μυστικά», η «Σελίς Συνεργασίας Συνδρομητών», οι «Μικρές Αγγελίες» και πολλοί νέου είδους διαγωνισμοί, Λευκών Λέξεων, Τυπογραφικών Λαθών, Κρυπτογραφικού και άλλοι. Προσωποποιήθηκε η «Διάπλασις»-ο Ροϊλός τη ζωγράφισε πρώτος-δημιουργήθηκε η Κυρά-Μάρθα, ο Ανανίας και οι δώδεκα αδερφές του, κι η μαύρη γάτα Πίσσα. Τα παιδιά επικοινωνούσαν και μεταξύ τους με την ανταλλαγή Μικρών Μυστικών και τη δημοσίευση Μικρών Αγγελιών, κι ακόμα μπορούσαν να βλέπουν τυπωμένα τα λογοτεχνικά τους γυμνάσματα στη Σελίδα Συνεργασίας Συνδρομητών, όπου πρωτοφάνηκαν ποιητές σαν το Τέλλο Άγρα, το Μιχ. Στασινόπουλο, το Ναπολέοντα Λαπαθιώτη και τόσοι άλλοι διαπρεπείς σήμερα λογοτέχνες, παλιά Διαπλασόπουλα. Αλλά η κυριότερη καινοτομία ήταν αι «Αθηναϊκαί Επιστολαί» του Φαίδωνος. Μ’ αυτό το ψευδώνυμο κι υπό τύπον επιστολής-«αγαπητοί μου- Σας ασπάζομαι»-άρχισα από το 1896 να γράφω ένα παιδικό χρονογράφημα κάθε εβδομάδα, που εξακολουθώ ως σήμερα, 42 ολόκληρα χρόνια!

»Έπαιρνα ένα επίκαιρο συνήθως θέμα, που το πραγματευόμουν σε τρόπο ώστε να βγαίνει ένα ηθικό δίδαγμα για τα παιδιά, ή έπαιρνα αφορμή από διάφορα γεγονότα, καθώς κι ερωτήσεις που έκαναν στη «Διάπλασι» τα παιδιά για διάφορα ζητήματα και προσπαθούσα να τους διαλύω τις πλάνες και τις προλήψεις, να τους εμπνέω ευγενικά αισθήματα, να τους εμφυτεύω ορθές ιδέες, και να τα πλουτίζω ακόμα με γνώσεις».

Παπαθανάκης Σταύρος

Σ

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here